Ảnh: Nicolas Poussin | Phạm vi công cộng (Public Domain)


Thánh Philípphê đã phục vụ các cộng đoàn nói tiếng Hy Lạp. Thánh Giacôbê trở thành giám mục đầu tiên của Giêrusalem. Thánh Giuđa Tađêô được tôn kính là "Tông đồ của người Armenia".

Philip Kosloski, trong bản tin ngày 21 tháng 9, 2026 của tạp chí Aleteia, cho hay: Ở phần cuối Tin Mừng theo Thánh Mátthêu, trước khi mô tả việc Chúa Giêsu lên trời, thánh sử thuật lại lời Chúa Giêsu nói với các tông đồ: "Vậy anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ" (x. Mátthêu 28, 19-20). Như được ghi lại trong sách Công vụ Tông đồ và nhiều văn bản truyền thống Kitô giáo khác (dù là chính thống hay ngụy thư), với sứ mệnh thần thiêng là đi khắp thế giới vì Tin Mừng, các tông đồ đã không lãng phí thời gian.

Tất cả các tài liệu sơ khởi về thời tông đồ đều mô tả các ngài lập tức bắt tay vào công việc, dấn thân vào sứ vụ khó khăn là gieo hạt giống đức tin ở bất cứ nơi nào các ngài đặt chân đến.

Vậy cuối cùng các ngài đã đi đâu? Liệu các ngài có thực sự "làm cho muôn dân trở thành môn đệ" không?

Phêrô

Theo truyền thống, Thánh Phêrô được cho là đã đến Antiôkia trước tiên và thiết lập một cộng đoàn tại đó. Ngài không ở lại quá lâu, nhưng thường được biết đến là giám mục đầu tiên của Antiôkia. Sau đó, có thể ngài đã ghé thăm Côrintô trước khi lên đường đến Rôma. Tại đây, ngài đã góp phần hình thành cộng đoàn Kitô hữu và cuối cùng chịu tử đạo tại Đấu trường Nero ở Rôma vào khoảng năm 64 sau Công nguyên. Vương cung thánh đường Thánh Phêrô tại Vatican được xây dựng ngay trên phần mộ của ngài.

Anrê

Sau lễ Ngũ Tuần, nhiều truyền thống cổ xưa cho rằng Thánh Anrê – em trai của Thánh Phêrô – chính là Tông đồ của người Hy Lạp. Người ta tin rằng ngài đã rao giảng cho các cộng đoàn Hy Lạp và chịu tử đạo tại Patras trên một cây thập giá hình chữ X. Di hài của ngài sau đó đã được chuyển đến Nhà thờ Chính tòa Duomo ở Amalfi, Ý.

Giacôbê Tiền

Người ta tin rằng Thánh Giacôbê là tông đồ đầu tiên chịu tử đạo. Sách Công vụ Tông đồ chép rằng: "Vua Hêrôđê ra tay ngược đãi một số người thuộc Hội Thánh. Ông đã dùng gươm giết Giacôbê, anh em của Gioan" (Công vụ Tông đồ 12, 1-2). Ngài qua đời năm 44 CN tại Giêrusalem, nhưng mộ phần của ngài không nằm gần địa điểm này. Sau khi qua đời, thi hài ngài được đưa về Tây Ban Nha và hiện nằm tại Santiago de Compostela. Mộ phần của ngài là đích đến của cuộc hành hương El Camino có lịch sử hàng thế kỷ và vẫn còn phổ biến đến ngày nay.

Gioan

Là tác giả của Tin Mừng Gioan và Sách Khải Huyền, Gioan là tông đồ duy nhất không chịu cái chết tử đạo. Trong sách Khải Huyền, khi đang ở trên đảo Patmos (Hy Lạp), ngài viết: "Tôi là Gioan, anh em của anh em, người cùng chia sẻ với anh em nỗi gian truân, vương quốc và sự kiên trì trong Đức Giêsu; tôi đã ở trên hòn đảo gọi là Patmos vì lời Thiên Chúa và lời chứng về Đức Giêsu" (Khải Huyền 1:9). Ngài qua đời khoảng năm 100 CN và được chôn cất gần Ephesus.

Philípphê

Trong những năm sau lễ Ngũ Tuần, Philípphê đã rao giảng cho các cộng đồng nói tiếng Hy Lạp. Người ta biết rất ít về hành trình truyền giáo của ngài, ngoại trừ việc ngài đã chịu tử đạo vào khoảng năm 80 CN. Thánh tích của ngài hiện được lưu giữ tại Vương cung thánh đường Santi Apostoli ở Rome.

Batôlômêô

Người ta biết rất ít về công cuộc truyền giáo của Batôlômêô. Các truyền thống khác nhau ghi lại rằng ngài đã rao giảng tại nhiều vùng đất khác nhau. Người ta tin rằng ngài đã chịu tử đạo và hài cốt của ngài hiện nằm tại nhà thờ Thánh Batôlômêô tại St. Bartholomew-in-the-Island ở Rome.

Tôma

Là vị tông đồ hay "hoài nghi", Tôma nổi tiếng với công cuộc truyền giáo tại Ấn Độ. Có một câu chuyện phổ biến về hành trình của ngài, kể lại việc ngài đã cảm hóa một vị vua địa phương cũng hay "hoài nghi" tin theo Chúa. Ngài qua đời khoảng năm 72 CN và mộ phần của ngài nằm tại Mylapore, Ấn Độ.

Mátthêu

Là một trong bốn tác giả sách Tin Mừng, Mátthêu nổi tiếng nhất với cuốn Tin Mừng mang tên ngài. Ngài đã rao giảng cho nhiều cộng đồng quanh vùng Địa Trung Hải trước khi chịu tử đạo tại Ethiopia. Mộ phần của ngài nằm tại nhà thờ chính tòa ở Salerno, Ý.

Giacôbê Hậu

Các học giả tin rằng Thánh Giacôbê Hậu chính là tác giả của "Thư Thánh Giacôbê" trong Tân Ước. Sau khi các tông đồ phân tán và rời khỏi Giêrusalem, Giacôbê vẫn ở lại và trở thành vị giám mục đầu tiên tại thành thánh này. Ngài đã ở lại đó trong nhiều thập niên cho đến khi bị chính quyền Do Thái ném đá đến chết vào năm 62. Một số thánh tích của ngài hiện được lưu giữ tại Vương cung thánh đường Santi Apostoli ở Rome. Người ta cũng tin rằng mộ phần của ngài nằm tại Nhà thờ Thánh Giacôbê ở Giêrusalem.

Giuđa Tađêô

Là vị tông đồ bị "lãng quên" do trùng tên với Giuđa Iscariot, Thánh Giuđa đã đi rao giảng Tin Mừng tại nhiều nơi. Ngài được Giáo hội Armenia tôn kính với danh hiệu "Tông đồ của người Armenia". Ngài đã chịu tử đạo vào khoảng năm 65 Công nguyên tại Beirut, Lebanon. Hài cốt của ngài hiện được lưu giữ tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Rome.

Simon Nhiệt Thành (Simon the Zealot)

Thánh Simon thường được mô tả cùng với Thánh Giuđa Tađêô, và một số người tin rằng hai vị đã cùng nhau rao giảng như một nhóm. Điều này một phần xuất phát từ truyền thống cho rằng cả hai đều chịu tử đạo tại Beirut trong cùng một năm. Người ta tin rằng một số thánh tích của ngài được lưu giữ tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Rome.

Matthias

Sau khi được bầu làm "vị tông đồ thay thế", một truyền thuyết cho rằng Thánh Matthias đã thành lập một nhà thờ tại Cappadocia và rao giảng cho các Ki-tô hữu ở vùng ven biển Caspi. Người ta tin rằng ngài đã tử đạo và bị chặt đầu bằng rìu tại Colchis dưới tay những người ngoại giáo ở đó. Tương truyền, một số thánh tích của ngài đã được Thánh Helena mang về Rome.