BRATISLAVA, Slovakia - Hôm qua Chúa Nhật là ngày sau cùng trong 4 ngày Ðức Giáo Hoàng viếng thăm Slovakia. Ngài đã cử hành thánh lễ trước khoảng 200,000 tín hữu để phong chân phước cho 2 giáo sĩ người Slovakia bị tra tấn và chết rũ tù dưới thời cộng sản. Sau thánh lễ, Ngài đã lên máy bay trở về Roma vào buổi chiều cùng ngày.

Trong suốt 2 giờ 30 phút cử hành thánh lễ phong thánh hôm Chúa Nhật, Ngài có vẻ tỉnh táo, nhưng hiện rõ vẻ mệt nhọc, giọng nói bị ngọng ngịu. Ngài đọc bài giảng được mấy câu rồi phải nhờ một Ðức Hồng Y tiếp tục đọc thế. Tại phi trường, Ngài phải cố gắng lắm mới nói được những lời giã từ.

Năm nay ÐGH được 83 tuổi, trong 4 ngày tông du, Ngài tỏ ra rất mệt nhọc làm giới quan sát đặt nghi vấn không biết Ngài có thể tiếp tục thực hiện được các chuyến tông du nào nữa hay không.

Ngài mắc bệnh Parkinson mà triệu chứng hiện ra bên ngoài là mất trí nhớ, tay chân run rẩy. Ngoài ra hai đầu gối và hai bên hông của Ngài bị đau làm Ngài không thể đứng được. Những bệnh tật này chắc sẽ buộc Ngài phải thay đổi sinh hoạt hàng ngày. Phát ngôn viên Tòa Thánh ông Joanquin Navarro-Valls nói với các ký giả rằng:

Rất thương cho Ngài là không biết Ngài phải thích ứng làm sao để thi hành công việc mục vụ trong khi sức khỏe rõ ràng là có vấn đề và thể xác lại bị những giới hạn.

Tuy nhiên, Ông Navarro-Valls nhất quyết cho rằng những vấn đề đó không làm cản trở việc Ngài thi hành nhiệm vụ.

Ðức Giám Mục Rudolf Balaz người Slovakia thì cho rằng: Ngài không đọc được toàn văn bài giảng. Ðó là một vấn đề kinh niên, nhưng ngài có thể nói chuyện được với chúng tôi.

Lần sau cùng mà người ta thấy ÐGH có thể đứng trước công chúng là lúc Ngài ngồi trong ghế, tự đứng lên bắt tay chào Ngoại Trưởng Colin Powell của Hoa Kỳ vào tháng 6 vừa qua.

Tại Slovakia, dân chúng tham dự thánh lễ do ÐGH chủ tế đã tỏ ra buồn. Ông Sidonia Sedlackova, một người hành hương phát biểu:

Dân chúng đến tham dự với đầy hy vọng nhưng ÐGH chỉ đọc được có 3 câu làm chúng tôi rất buồn. Về tinh thần thì ngài còn sáng suốt, nhưng thể xác thì theo tôi Ngài không nên thực hiện chuyến tông du nào như thế này nữa.

Hiện nay, để thích ứng với tình hình sức khỏe của ÐGH, các giới chức Tòa Thánh đã thường xuyên để ÐGH ngồi trong chiếc xe lăn để Ngài có thể cử hành thánh lễ, và khi lên hay xuống máy bay, người ta dùng máy nâng lên hay hạ xuống.

Chuyến viếng thăm Slovakia là chuyến sau cùng đã được dự liệu. Tuy nhiên, năm tới vẫn còn 4 quốc gia mời Ngài đến thăm đó là Pháp, Áo, Thụy Sĩ, và Ba Lan.

Các ký giả hỏi phát ngôn viên Tòa Thánh rằng liệu chuyến viếng thăm Slovakia có phải là chuyến sau cùng của ÐGH không? Ông trả lời:

Tôi không nghĩ như vậy. Tôi biết Ngài, và khó mà nói được đây là chuyến đi sau cùng của Ngài.