Bản Tin của Hãng Thông Tấn Công Giáo ZENIT, số phát hành ngày 24 tháng 11 năm 2003, đã phổ biến bài phỏng vấn Ðức Hồng Y Jaime Ortega Alamino, Tổng Giám Mục La HAVANA, thủ đô Cuba, về Triều Giáo Hoàng của Ðức Gioan Phaolô II. Cuộc phỏng vấn do Ðài Phát Thanh và Truyền Hình Tây Ban Nha thực hiện. Mục thời sự hôm nay kính mời quý vị và các bạn theo dõi phần thứ I của bài phỏng vần nầy. Phần còn lại sẽ được gởi đến quý vị trong mục Thời Sự ngày thứ Năm 27 tháng 11 năm 2003.
Hỏi: Xin Ðức Hồng Y vui lòng cho biết nhận định chung về Triều Giáo Hoàng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị?
Ðáp: Thật không thể nào nói trong vòng vài phút về triều giáo hoàng hết sức đặc biệt của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị. Ngài là vị giáo hoàng được biết đến nhiều nhất trong lịch sử, được nhiều người nhìn thấy nhất; Ngài đã đi khắp nơi trên thế giới, với hơn 100 chuyến viếng thăm quốc tế; Tất cả các sứ điệp, thông điệp, bài giảng, bài diễn văn của ngài góp chung lại, có thể in thành hàng chục tập sách; Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị là vị giáo hoàng có tư tưởng sâu xa, có tâm hồn vĩ đại; Ngài là con người của cầu nguyện, vừa đồng thời dấn thân hoạt động không mệt mõi, vượt qua những trở ngại của bệnh tật, của sự đau đớn thể xác và của sự buồn phiền mà ngài phải mang lấy như vị cha chung của tất cả mọi người nam nữ của thời đại hôm nay đang phải chịu ảnh hưởng của nhiều sự dữ. Lịch sử sẽ ghi nhớ Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị như là một "nhà tranh đấu", như một chứng nhân trung kiên và can đãm của Chúa Giêsu Kitô, vào thời điểm thế giới trở thành mồi ngon cho những ý thức hệ sai lầm. Tình trạng lộn xộn nầy phát sinh trước hết từ cảm thức thấy mình bị thiệt thòi và từ sự ngờ vực kéo dài trong thời kỳ "chiến tranh lạnh", với hậu quả là thái độ lãnh đạm có tính toán nơi những thế hệ trẻ.
Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã không ngừng công bố cho thế giới Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô. Ngài đã không ngừng thách thức thái độ lãnh đạm trước sự đói khát và thiếu dinh dưỡng của biết bao người; ngài không ngừng sửa chữa tác động tàn phá của sự nghèo cùng, nạn hạn hán, bệnh liệt kháng, nhất là tại Châu Phi.
Ngài đã không ngừng thức tỉnh lương tâm của những kẻ "có đủ mọi sự" để họ thực hiện tình liên đới với những anh chị em không có gì cả, ở khắp nơi trên thế giới. Những lời nói của các vị giáo hoàng luôn luôn có tầm mức thế giới; Và Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã ngỏ lời với một thế giới đang tiến tới tình trạng toàn cầu hóa, một thế giới được liên lạc với nhau nhờ các phương tiện kỷ thuật, nhưng lại thiếu vắng mối tương quan liên đới, nhân bản và sống động.
Triều Giáo Hoàng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị thể hiện "cố gắng to lớn" khuấy động dòng lịch sử, làm cho lịch sử không còn trong tình trạng ù lì bất động nữa.
Hỏi: Xin Ðức Hồng Y cho biết Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã đóng góp như thế nào cho giáo huấn xã hội của Giáo Hội?
Ðáp: Trước hết, chúng ta hãy nhắc đến việc xuất bản Quyển Từ Ðiển về Giáo Huấn Xã Hội của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị. Không những trong những thông điệp nổi tiếng của ngài, như thông điệp "Năm Thứ 100", hay thông điệp "Mối Quan Tâm Xã Hội", nhưng còn trong nhiều bài diễn văn, những bài giảng, những bài thuyết trình của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị, ta luôn gặp thấy những quy chiếu về các khía cạnh khác nhau của Giáo Huấn Xã Hội của Giáo Hội.
Thế giới đã quen nghe Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị nói về con người và về xã hội, nhất là nói về những quyền lợi của các cá nhân, về sự tự do và về một nền dân chủ ít hay không có quan tâm nào đến sự phân phối công bằng các tài nguyên hay các dịch vụ chăm sóc xã hội cho người dân. Phải, Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị nhấn mạnh nhiều đến việc chia sẽ các tài nguyên của trái đất và việc cần đạt đến sự công bằng xã hội cho mọi người. Trong khi đó, trong thực tế, những nhân quyền của các cá nhân bị truất bỏ và một "Nhà Nước Ðộc Ðoán" đề ra chương trình xã hội riêng theo ý mình.
Giáo Huấn xã hội của Giáo Hội có đặc tính hòa hợp; và việc thực hành giáo huấn nầy có thể được tóm gọn trong những lời sau đây, trích từ bài giảng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị tại Quảng Trường Cách Mạng ở Thủ Ðô Havana của Cuba, ngày 25 tháng Giêng năm 1998 như sau: "Ðối với nhiều chế độ chính trị và kinh tế, thách thức vĩ đại nhất là tiếp tục giữ vững khả năng dung hòa sự tự do với sự công bằng xã hội, dung hòa sự tự do với tình liên đới, sao cho không một yếu tố nào trong những điều vừa nói --- sự tự do, sự công bằng xã hội, tình liên đới --- bị đưa xuống hàng thứ yếu. Giáo Huấn Xã Hội của Giáo Hội nhắm đến việc soi sáng và dung hòa những tương quan giữa những quyền lợi không thể bị xúc phạm của mỗi một người và những nhu cầu của xã hội, sao cho con người đạt được những khát vọng sâu xa nhất và được thể hiện chính mình cách toàn diện.
Hỏi: Xin Ðức Hồng Y cho biết về Vai Trò của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị trong những diễn biến lịch sử của thời Hậu-Chiến Tranh lạnh?
Ðáp: Kết thúc chiến tranh lạnh, thế giới xem ra như ngừng lại. Và có những người lên tiếng nói về việc kết thúc lịch sử.
Nhưng Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã tăng thêm nghị lực cho thời kỳ chuyển tiếp vào cuối một ngàn năm và bắt đầu một ngàn năm mới khác, nhờ vào sức mạnh của Tin Mừng. Ngài kêu gọi những người Kitô hãy thực hiện công cuộc Tái Rao Giảng Phúc Âm cho thế giới và mời gọi mọi dân nước hãy mở rộng cửa đón nhận Chúa Giêsu Kitô.
Trong những diễn biến lịch sử của thời Hậu Chiến Tranh lạnh, tại Ðông Âu, tại Cuba, và tại những nơi khác nữa trên thế giới, Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã không ngừng đề nghị việc Ðối Thoại như là con đường để giải quyết những xung đột, cả khi điều nầy đòi buộc sự hòa giải và tha thứ. Trước những thách thức to lớn trên bình diện kinh tế đang ảnh hưởng trên sinh hoạt xã hội của các dân nước, Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị khuyến khích hãy thực hiện tình liên đới với những kẻ yếu thế nhất.
Quý vị và các bạn thân mến, vừa rồi là những nhận định của Ðức Hồng Y Tổng Giám Mục La Havana, thủ đô Cuba, về Triều Giáo Hoàng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị. Bài phỏng vấn nầy còn một phần nữa, chúng tôi sẽ phát trong mục thời sự ngày thứ Năm 27/11/2003. Mong quý vị và các bạn sẽ theo dõi.
Hỏi: Xin Ðức Hồng Y vui lòng cho biết nhận định chung về Triều Giáo Hoàng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị?
Ðáp: Thật không thể nào nói trong vòng vài phút về triều giáo hoàng hết sức đặc biệt của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị. Ngài là vị giáo hoàng được biết đến nhiều nhất trong lịch sử, được nhiều người nhìn thấy nhất; Ngài đã đi khắp nơi trên thế giới, với hơn 100 chuyến viếng thăm quốc tế; Tất cả các sứ điệp, thông điệp, bài giảng, bài diễn văn của ngài góp chung lại, có thể in thành hàng chục tập sách; Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị là vị giáo hoàng có tư tưởng sâu xa, có tâm hồn vĩ đại; Ngài là con người của cầu nguyện, vừa đồng thời dấn thân hoạt động không mệt mõi, vượt qua những trở ngại của bệnh tật, của sự đau đớn thể xác và của sự buồn phiền mà ngài phải mang lấy như vị cha chung của tất cả mọi người nam nữ của thời đại hôm nay đang phải chịu ảnh hưởng của nhiều sự dữ. Lịch sử sẽ ghi nhớ Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị như là một "nhà tranh đấu", như một chứng nhân trung kiên và can đãm của Chúa Giêsu Kitô, vào thời điểm thế giới trở thành mồi ngon cho những ý thức hệ sai lầm. Tình trạng lộn xộn nầy phát sinh trước hết từ cảm thức thấy mình bị thiệt thòi và từ sự ngờ vực kéo dài trong thời kỳ "chiến tranh lạnh", với hậu quả là thái độ lãnh đạm có tính toán nơi những thế hệ trẻ.
Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã không ngừng công bố cho thế giới Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô. Ngài đã không ngừng thách thức thái độ lãnh đạm trước sự đói khát và thiếu dinh dưỡng của biết bao người; ngài không ngừng sửa chữa tác động tàn phá của sự nghèo cùng, nạn hạn hán, bệnh liệt kháng, nhất là tại Châu Phi.
Ngài đã không ngừng thức tỉnh lương tâm của những kẻ "có đủ mọi sự" để họ thực hiện tình liên đới với những anh chị em không có gì cả, ở khắp nơi trên thế giới. Những lời nói của các vị giáo hoàng luôn luôn có tầm mức thế giới; Và Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã ngỏ lời với một thế giới đang tiến tới tình trạng toàn cầu hóa, một thế giới được liên lạc với nhau nhờ các phương tiện kỷ thuật, nhưng lại thiếu vắng mối tương quan liên đới, nhân bản và sống động.
Triều Giáo Hoàng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị thể hiện "cố gắng to lớn" khuấy động dòng lịch sử, làm cho lịch sử không còn trong tình trạng ù lì bất động nữa.
Hỏi: Xin Ðức Hồng Y cho biết Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã đóng góp như thế nào cho giáo huấn xã hội của Giáo Hội?
Ðáp: Trước hết, chúng ta hãy nhắc đến việc xuất bản Quyển Từ Ðiển về Giáo Huấn Xã Hội của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị. Không những trong những thông điệp nổi tiếng của ngài, như thông điệp "Năm Thứ 100", hay thông điệp "Mối Quan Tâm Xã Hội", nhưng còn trong nhiều bài diễn văn, những bài giảng, những bài thuyết trình của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị, ta luôn gặp thấy những quy chiếu về các khía cạnh khác nhau của Giáo Huấn Xã Hội của Giáo Hội.
Thế giới đã quen nghe Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị nói về con người và về xã hội, nhất là nói về những quyền lợi của các cá nhân, về sự tự do và về một nền dân chủ ít hay không có quan tâm nào đến sự phân phối công bằng các tài nguyên hay các dịch vụ chăm sóc xã hội cho người dân. Phải, Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị nhấn mạnh nhiều đến việc chia sẽ các tài nguyên của trái đất và việc cần đạt đến sự công bằng xã hội cho mọi người. Trong khi đó, trong thực tế, những nhân quyền của các cá nhân bị truất bỏ và một "Nhà Nước Ðộc Ðoán" đề ra chương trình xã hội riêng theo ý mình.
Giáo Huấn xã hội của Giáo Hội có đặc tính hòa hợp; và việc thực hành giáo huấn nầy có thể được tóm gọn trong những lời sau đây, trích từ bài giảng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị tại Quảng Trường Cách Mạng ở Thủ Ðô Havana của Cuba, ngày 25 tháng Giêng năm 1998 như sau: "Ðối với nhiều chế độ chính trị và kinh tế, thách thức vĩ đại nhất là tiếp tục giữ vững khả năng dung hòa sự tự do với sự công bằng xã hội, dung hòa sự tự do với tình liên đới, sao cho không một yếu tố nào trong những điều vừa nói --- sự tự do, sự công bằng xã hội, tình liên đới --- bị đưa xuống hàng thứ yếu. Giáo Huấn Xã Hội của Giáo Hội nhắm đến việc soi sáng và dung hòa những tương quan giữa những quyền lợi không thể bị xúc phạm của mỗi một người và những nhu cầu của xã hội, sao cho con người đạt được những khát vọng sâu xa nhất và được thể hiện chính mình cách toàn diện.
Hỏi: Xin Ðức Hồng Y cho biết về Vai Trò của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị trong những diễn biến lịch sử của thời Hậu-Chiến Tranh lạnh?
Ðáp: Kết thúc chiến tranh lạnh, thế giới xem ra như ngừng lại. Và có những người lên tiếng nói về việc kết thúc lịch sử.
Nhưng Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã tăng thêm nghị lực cho thời kỳ chuyển tiếp vào cuối một ngàn năm và bắt đầu một ngàn năm mới khác, nhờ vào sức mạnh của Tin Mừng. Ngài kêu gọi những người Kitô hãy thực hiện công cuộc Tái Rao Giảng Phúc Âm cho thế giới và mời gọi mọi dân nước hãy mở rộng cửa đón nhận Chúa Giêsu Kitô.
Trong những diễn biến lịch sử của thời Hậu Chiến Tranh lạnh, tại Ðông Âu, tại Cuba, và tại những nơi khác nữa trên thế giới, Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị đã không ngừng đề nghị việc Ðối Thoại như là con đường để giải quyết những xung đột, cả khi điều nầy đòi buộc sự hòa giải và tha thứ. Trước những thách thức to lớn trên bình diện kinh tế đang ảnh hưởng trên sinh hoạt xã hội của các dân nước, Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị khuyến khích hãy thực hiện tình liên đới với những kẻ yếu thế nhất.
Quý vị và các bạn thân mến, vừa rồi là những nhận định của Ðức Hồng Y Tổng Giám Mục La Havana, thủ đô Cuba, về Triều Giáo Hoàng của Ðức Gioan Phaolô Ðệ Nhị. Bài phỏng vấn nầy còn một phần nữa, chúng tôi sẽ phát trong mục thời sự ngày thứ Năm 27/11/2003. Mong quý vị và các bạn sẽ theo dõi.