Có thật “Thương Khó” rất khó thương?
Không, Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô (The Passion Of The Christ) không rất khó thương nếu chịu khó suy tư trong tâm tư suy niệm hơn là chỉ xem với tò mò kiếm tìm trong tầm thỏa mãn thị giác điện ảnh hời hợt! Bất kể đã có nhiều bình luận và dư luận về cuốn phim ngay cả trước khi nó được trình chiếu, Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô vẫn được đa phần đón nhận; phải chăng vì lẽ Mel Gibson đã nhắc nhớ một chân lý rằng chính Đức Giêsu “đã bị đâm vì chúng ta phạm tội, bị nghiền nát vì chúng ta lỗi lầm; người đã chịu sửa trị để chúng ta được bình an, đã phải mang thương tích để chúng ta được chữa lành” (I-sai-a 53:5)?
Đầu tháng 8 năm 2003, Công nghị Tỉnh Dòng Tên California diễn ra tại Loyola Marymount University đã hân hạnh được đón tiếp Mel Gibson và nội bộ Công nghị đã vinh dự được trình chiếu cuốn phim ấy. Bản thân không phải là một “tín đồ điện ảnh” nhưng tôi được động viên khuyến khích nên đến dự buổi trình chiếu đó như một kỷ niệm khó quên. Tiếc thay, lực bất tòng tâm và tôi đã rời khỏi phòng chiếu ngay sau phần mở đầu.
Khi Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô được lên lịch ra mắt công chúng vào ngày 25 tháng 2, tôi chắc bẩm lần này phải hòa mình vào cuộc thương khó ấy như một nghĩa cử Mùa Chay. Và như để việc xem phim được “hợp thức hóa” đúng nghĩa thương khó, tôi lần mở Tin Mừng trình thuật cuộc thương khó để đặt mình vào cảnh huống những giờ cuối cùng của Đức Kitô. Với tâm tư cùng Mẹ Maria bước theo Đức Giêsu trên đường khổ nạn, trọn Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô đã ghi dấu sâu đậm trong tôi ba khoảnh khắc ấn tượng không thể nào quên.
1. Tẩy rửa quá khứ
Nếu ngày ấy ông tổ loài người là Ađam đã song bước cùng người đàn bà trong vườn địa đàng ngay từ khởi nguyên để tưởng thưởng hạnh phúc dịu ngọt Tạo Hóa ứng ban thì Đức Giêsu lại đã xuất hiện như một Ađam mới nhưng đơn lẻ độc hành trong vườn Ghết-sê-ma-ni đêm đó để thi hành thánh ý Chúa Cha mà tìm giá chuộc lại những gì loài người đã vô tâm đánh mất.
Nếu ngày ấy Ađam đã gieo mình vào ảo tưởng được tự thân tinh khôn sánh đồng với Thiên Chúa và đã bị khuất phục trước mưu chước của rắn độc thì đêm đó Đức Giêsu lại vã mồ hôi nặng như giọt máu đắm mình trong ước muốn làm tròn thánh ý Chúa Cha. Mel Gibson đã điện ảnh hoá chi tiết Satan hiện ra cám dỗ Đức Giêsu khi thể xác của Người đang trĩu nặng mỏi mệt buồn sầu. Trái với Ađam đã nhẹ dạ nhìn xuống ước muốn thoả mãn cá nhân, Đức Giêsu lại nâng lòng lên cùng Chúa Cha mà kêu xin cho Thiên- ý được thể hiện trọn vẹn ngõ hầu quá khứ nhơ nhuốc của thế gian được tẩy rửa vẹn toàn.
Khi Ađam dễ dãi chấp nhận bẫy giăng xảo quyệt của rắn độc, loài người bị đưa vào lịch sử long đong lận đận mọi ngày suốt đời đến khi trở về tro bụi. Đức Giêsu chối từ dễ dãi để vâng phục Chúa Cha đi xuyên qua cái chết trên thập tự thì quá khứ đã được xóa nhòa, máu thịt Người đã lấp đầy ngăn cách giữa con người với Thiên Chúa và sự phục sinh của Người đã khơi mào sức sống mới.
Thiên Chúa đoái nhìn đến loài người trong đôi mắt nhân từ vô biên với tình yêu vô cùng tận đến độ hy sinh chính người con dấu ái làm giá cứu chuộc. Người Con mang tên Giêsu ấy cũng yêu quí loài người như con ngươi trong đôi mắt nhìn đường khổ nạn lê bước cùng trọn. Ngay cả khi Jim Caviezel (thủ vai Đức Giêsu) diễn tả chân dung Giêsu lê lết hành bước trên đường với bên mắt phải bị thương tích sưng vù phủ lấp, con mắt kia vẫn khơi gợi nhân ái vô biên đánh thức lòng người.
2. Ánh mắt giao cảm
Đoạn phim kể cảnh Đức Giêsu bị điệu ra trước Thượng Hội Đồng đã miêu tả khoảnh khắc Phê-rô đối diện với ánh mắt của Đức Giêsu ngay sau khi ông chối Người lần thứ ba. Nếu trước đó ít giờ Phê-rô là kẻ đã bốc đồng tuốt gươm chém đứt tai Man-khô để bảo vệ Đức Giêsu thì chẳng sau đó ít lâu Phê-rô lại cẩn thận hèn nhát lấm lét đứng xa nhìn Người bị tra tấn hạch hỏi. Trong mắt nhìn của Phê-rô, Đức Giêsu đang đứng trong sân không hẳn là Đức Giêsu mà ông vẫn ngày đêm cận kề và lẽ đó ông đã hoảng loạn vì lo sợ đến nhân thân liên lụy. Phê-rô đứng cách xa Đức Giêsu có mấy bước thôi mà tư tưởng xa xăm vời vợi; ông không biết mình đang làm gì, ở đâu và bỗng chốc ông quên béng đi rằng mới chiều ngày hôm trước chính ông đã tuyên bố rằng nếu có phải đụng đến cửa tử ông vẫn theo Đức Giêsu đến cùng. Chỉ khi đối diện với cái nhìn của Đức Giêsu, Phê-rô mới giác ngộ bật khóc tức tưởi và ra đi bỏ lại Đức Giêsu giữa đám quân lên án loại trừ.
Chỉ mình Đức Giêsu vác thập giá bằng một con mắt lẻ loi nhìn những kẻ đã từng xum xoe tâng bốc tiền hô hậu ủng khi Người tiến vào thành Giê-ru-sa-lem vài ngày trước đó. Người đã không đòi hỏi người ta tung hô vì sau những phép lạ cho nhân gian Người vẫn thường rút vào nơi thanh vắng mà ở đó cầu nguyện một mình. Người biết những việc Người làm xuất phát từ ơn ban của Chúa Cha; và chặng đường khổ nạn Người đang lê lết cũng được thông phần trong hoạch định của Ba Ngôi Thiên Chúa. Đức Maria ngay từ đầu đã lẳng lặng theo bước chân Đức Giêsu thông phần vào hoạch định cứu độ ấy.
Mẹ đau thương nhìn Con đang từng bước hoàn tất sứ vụ. Mẹ tan nát hơn khi hiểu được sứ vụ Đức Giêsu hoàn tất là lúc Mẹ sẽ phải xa Con. Trong bất cứ ngôn ngữ, văn hoá nào thì tình mẫu tử vẫn luôn là một quan hệ linh thiêng nhất. Và vì thế mà tâm lòng Mẹ đau như cắt khi từng vết đòn quân dữ giáng xuống thân thể của Con. Mẹ nhìn dõi theo từng bước Con đi trong khoảng cách nhưng Mẹ muốn Con thấy được Mẹ đang sát cánh cùng Con nhìn về một hướng trên đường cứu độ. Cao điểm của đoạn đường đồng công cứu chuộc là lúc thước phim ghi nhanh khoảnh khắc Mẹ chạy đến bên Con sau khi thân xác Đức Giêsu. Mẹ và Con nhìn nhau. Con biết Mẹ đang trải qua những giây phút hiện thực mà ông Simêon đã tiên báo rằng Mẹ sẽ bị một lưỡi gươm đâm thâu tâm hồn và từ giây phút đó, ủi an từ đôi mắt Mẹ đã nâng đỡ con biến đổi mọi sự bằng những bước chân trần lê bước hoàn thành sứ vụ.
Khoảnh khắc đẹp nhất trong đôi mắt Maria (do Maia Morgensten thủ vai) là lúc hạ xác Đức Giêsu từ thập giá. Bằng thủ pháp cận cảnh trực diện, ống kính đã ghi trọn bối cảnh Mẹ ôm xác Con trong tầm mắt nhìn trực tiếp về phía người xem như diễn tả sứ điệp ngũ ngôn của Đức Giêsu trên đỉnh cao thập giá: Mọi- sự- đã- hoàn- tất. Đôi mắt ấy như truyền gửi nhân thế ơn cứu độ từ giá máu tử nạn của Con Người cho thế gian được sống. Đôi mắt ấy cũng gửi gắm lời mời gọi thế nhân tiếp tục cộng tác công trình cứu chuộc đó cho đến ngày viên mãn.
3. Thông phần cộng tác
Trong Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô, Mel Gibson đã chuyển tải trung thực và trọn vẹn khoảnh khắc mẹ Maria và môn đệ Gioan (Hristo Jivkov thủ vai) đứng dưới chân thập giá đón nhận chúc thư của Đức Giêsu và từ giây phút đó Mẹ trở thành từ mẫu của thế gian và thế gian được diễm phúc cùng Mẹ thông phần vào tình yêu của Thiên Chúa.
Trong truyền tải của ngữ cảnh điện ảnh, đẹp thay giây phút mà Si-mon thành Ky-rê-nê (Jarreth Merz thủ vai) chung vai vác đỡ thập giá với Đức Giêsu! Ống kính điện ảnh đã thu hình tiền hậu hữu tả đủ mọi góc cạnh đoạn đường Si-mon kề vai song bước với Đức Giêsu. Xét như cuộc lữ hành, hình ảnh đồng hành của bốn bước chân nhịp bước là dấu chỉ của thông phần hợp tác. Không thể vô tình nhận xét đường khổ nạn đứt quãng nếu Si-mon không đồng thuận vác đỡ thập giá cho Đức Giêsu. Nhưng hữu ý cho thấy con người luôn được gọi mời thông phần vào mầu nhiệm của Thiên Chúa.
Si-mon đã chẳng hiểu cớ sự gì mà anh ngẫu nhiên được kề vai với Đức Giêsu vì ngay từ phản ứng đầu tiên anh đã dùng dằng toan tính. Với nghệ thuật cách điệu của điện ảnh, người xem được chứng kiến khoảnh khắc Đức Giêsu ngã chúi người vì sức nặng hằn trên thân xác tơi tả và ngay lúc ấy Si-mon đã gồng đỡ thập giá trên vai cùng đưa tay kéo vực Đức Giêsu trở lại. Trong suốt những bước đường kề cận vác đỡ thập giá, đoạn phim đã cho thấy dấu hiệu cộng tác của Si-mon ngày càng tích cực hơn. Ngay từ giây phút đầu, Si-mon đã khẳng định mình vô tội và việc vác giúp thập giá chỉ là chuyện chẳng đặng đừng. Vậy mà mỗi khi quân dữ tăng tốc tăng lực đánh đập Đức Giêsu, Si-mon như cảm thấu vết roi ăn sâu chính bản thân mình đến độ anh phải gào thét lên án sự tàn bạo bất công của quân lính mặc kệ bao kẻ trai tráng cường mạnh chỉ biết trơ mắt tráo trở hùa theo đám đông hò hét lên án.
Thế đó, Thiên Chúa luôn gọi mời con người cộng tác vào con đường tình yêu; Thiên Chúa yêu con người nên trao tặng, con người cần thông phần nhận lãnh.
Hình ảnh Đức Giêsu hiện ra khi phục sinh từ cõi chết đã khép lại Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô. Không hiểu vô tình hay hữu ý, hình ảnh Đức Giêsu đã không được người xem nhìn thấy trực diện mà trái lại cuốn phim kết thúc khi ống kính thu hình Đức Giêsu đang hướng nhìn tới về nơi xa xăm. Người sẽ gặp lại thế gian vào một ngày giờ tháng năm không hẹn trước. Nhưng bao lâu Đức Giêsu vẫn còn chưa đến lần thứ hai thì bấy lâu con người vẫn luôn cần tiếp tục kiên nhẫn đợi chờ.
Trong niềm đợi trông ấy, Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô gửi gắm một thông điệp có phần rất dễ mến thương: mỗi một Kitô hữu đã được Đức Kitô xóa nhòa quá khứ lỗi tội hãy nhìn vào đôi mắt chan chứa yêu thương của Người để nhận biết Thiên Chúa giàu lòng thương xót và quảng đại thông phần chia sẻ Tình Yêu ấy với tha nhân.
Cảm ơn Mel Gibson! Và xin cảm ơn hết thảy những ai, dù cộng tác trực tiếp hay gián tiếp vào Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô, đã chuyển tải Tình Yêu của Đấng đã hiến mạng sống vì tình yêu nhân thế đến với thế nhân.
Không, Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô (The Passion Of The Christ) không rất khó thương nếu chịu khó suy tư trong tâm tư suy niệm hơn là chỉ xem với tò mò kiếm tìm trong tầm thỏa mãn thị giác điện ảnh hời hợt! Bất kể đã có nhiều bình luận và dư luận về cuốn phim ngay cả trước khi nó được trình chiếu, Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô vẫn được đa phần đón nhận; phải chăng vì lẽ Mel Gibson đã nhắc nhớ một chân lý rằng chính Đức Giêsu “đã bị đâm vì chúng ta phạm tội, bị nghiền nát vì chúng ta lỗi lầm; người đã chịu sửa trị để chúng ta được bình an, đã phải mang thương tích để chúng ta được chữa lành” (I-sai-a 53:5)?
Đầu tháng 8 năm 2003, Công nghị Tỉnh Dòng Tên California diễn ra tại Loyola Marymount University đã hân hạnh được đón tiếp Mel Gibson và nội bộ Công nghị đã vinh dự được trình chiếu cuốn phim ấy. Bản thân không phải là một “tín đồ điện ảnh” nhưng tôi được động viên khuyến khích nên đến dự buổi trình chiếu đó như một kỷ niệm khó quên. Tiếc thay, lực bất tòng tâm và tôi đã rời khỏi phòng chiếu ngay sau phần mở đầu.
Khi Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô được lên lịch ra mắt công chúng vào ngày 25 tháng 2, tôi chắc bẩm lần này phải hòa mình vào cuộc thương khó ấy như một nghĩa cử Mùa Chay. Và như để việc xem phim được “hợp thức hóa” đúng nghĩa thương khó, tôi lần mở Tin Mừng trình thuật cuộc thương khó để đặt mình vào cảnh huống những giờ cuối cùng của Đức Kitô. Với tâm tư cùng Mẹ Maria bước theo Đức Giêsu trên đường khổ nạn, trọn Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô đã ghi dấu sâu đậm trong tôi ba khoảnh khắc ấn tượng không thể nào quên.
1. Tẩy rửa quá khứ
Nếu ngày ấy ông tổ loài người là Ađam đã song bước cùng người đàn bà trong vườn địa đàng ngay từ khởi nguyên để tưởng thưởng hạnh phúc dịu ngọt Tạo Hóa ứng ban thì Đức Giêsu lại đã xuất hiện như một Ađam mới nhưng đơn lẻ độc hành trong vườn Ghết-sê-ma-ni đêm đó để thi hành thánh ý Chúa Cha mà tìm giá chuộc lại những gì loài người đã vô tâm đánh mất.
Nếu ngày ấy Ađam đã gieo mình vào ảo tưởng được tự thân tinh khôn sánh đồng với Thiên Chúa và đã bị khuất phục trước mưu chước của rắn độc thì đêm đó Đức Giêsu lại vã mồ hôi nặng như giọt máu đắm mình trong ước muốn làm tròn thánh ý Chúa Cha. Mel Gibson đã điện ảnh hoá chi tiết Satan hiện ra cám dỗ Đức Giêsu khi thể xác của Người đang trĩu nặng mỏi mệt buồn sầu. Trái với Ađam đã nhẹ dạ nhìn xuống ước muốn thoả mãn cá nhân, Đức Giêsu lại nâng lòng lên cùng Chúa Cha mà kêu xin cho Thiên- ý được thể hiện trọn vẹn ngõ hầu quá khứ nhơ nhuốc của thế gian được tẩy rửa vẹn toàn.
Khi Ađam dễ dãi chấp nhận bẫy giăng xảo quyệt của rắn độc, loài người bị đưa vào lịch sử long đong lận đận mọi ngày suốt đời đến khi trở về tro bụi. Đức Giêsu chối từ dễ dãi để vâng phục Chúa Cha đi xuyên qua cái chết trên thập tự thì quá khứ đã được xóa nhòa, máu thịt Người đã lấp đầy ngăn cách giữa con người với Thiên Chúa và sự phục sinh của Người đã khơi mào sức sống mới.
Thiên Chúa đoái nhìn đến loài người trong đôi mắt nhân từ vô biên với tình yêu vô cùng tận đến độ hy sinh chính người con dấu ái làm giá cứu chuộc. Người Con mang tên Giêsu ấy cũng yêu quí loài người như con ngươi trong đôi mắt nhìn đường khổ nạn lê bước cùng trọn. Ngay cả khi Jim Caviezel (thủ vai Đức Giêsu) diễn tả chân dung Giêsu lê lết hành bước trên đường với bên mắt phải bị thương tích sưng vù phủ lấp, con mắt kia vẫn khơi gợi nhân ái vô biên đánh thức lòng người.
2. Ánh mắt giao cảm
Đoạn phim kể cảnh Đức Giêsu bị điệu ra trước Thượng Hội Đồng đã miêu tả khoảnh khắc Phê-rô đối diện với ánh mắt của Đức Giêsu ngay sau khi ông chối Người lần thứ ba. Nếu trước đó ít giờ Phê-rô là kẻ đã bốc đồng tuốt gươm chém đứt tai Man-khô để bảo vệ Đức Giêsu thì chẳng sau đó ít lâu Phê-rô lại cẩn thận hèn nhát lấm lét đứng xa nhìn Người bị tra tấn hạch hỏi. Trong mắt nhìn của Phê-rô, Đức Giêsu đang đứng trong sân không hẳn là Đức Giêsu mà ông vẫn ngày đêm cận kề và lẽ đó ông đã hoảng loạn vì lo sợ đến nhân thân liên lụy. Phê-rô đứng cách xa Đức Giêsu có mấy bước thôi mà tư tưởng xa xăm vời vợi; ông không biết mình đang làm gì, ở đâu và bỗng chốc ông quên béng đi rằng mới chiều ngày hôm trước chính ông đã tuyên bố rằng nếu có phải đụng đến cửa tử ông vẫn theo Đức Giêsu đến cùng. Chỉ khi đối diện với cái nhìn của Đức Giêsu, Phê-rô mới giác ngộ bật khóc tức tưởi và ra đi bỏ lại Đức Giêsu giữa đám quân lên án loại trừ.
Chỉ mình Đức Giêsu vác thập giá bằng một con mắt lẻ loi nhìn những kẻ đã từng xum xoe tâng bốc tiền hô hậu ủng khi Người tiến vào thành Giê-ru-sa-lem vài ngày trước đó. Người đã không đòi hỏi người ta tung hô vì sau những phép lạ cho nhân gian Người vẫn thường rút vào nơi thanh vắng mà ở đó cầu nguyện một mình. Người biết những việc Người làm xuất phát từ ơn ban của Chúa Cha; và chặng đường khổ nạn Người đang lê lết cũng được thông phần trong hoạch định của Ba Ngôi Thiên Chúa. Đức Maria ngay từ đầu đã lẳng lặng theo bước chân Đức Giêsu thông phần vào hoạch định cứu độ ấy.
Mẹ đau thương nhìn Con đang từng bước hoàn tất sứ vụ. Mẹ tan nát hơn khi hiểu được sứ vụ Đức Giêsu hoàn tất là lúc Mẹ sẽ phải xa Con. Trong bất cứ ngôn ngữ, văn hoá nào thì tình mẫu tử vẫn luôn là một quan hệ linh thiêng nhất. Và vì thế mà tâm lòng Mẹ đau như cắt khi từng vết đòn quân dữ giáng xuống thân thể của Con. Mẹ nhìn dõi theo từng bước Con đi trong khoảng cách nhưng Mẹ muốn Con thấy được Mẹ đang sát cánh cùng Con nhìn về một hướng trên đường cứu độ. Cao điểm của đoạn đường đồng công cứu chuộc là lúc thước phim ghi nhanh khoảnh khắc Mẹ chạy đến bên Con sau khi thân xác Đức Giêsu. Mẹ và Con nhìn nhau. Con biết Mẹ đang trải qua những giây phút hiện thực mà ông Simêon đã tiên báo rằng Mẹ sẽ bị một lưỡi gươm đâm thâu tâm hồn và từ giây phút đó, ủi an từ đôi mắt Mẹ đã nâng đỡ con biến đổi mọi sự bằng những bước chân trần lê bước hoàn thành sứ vụ.
Khoảnh khắc đẹp nhất trong đôi mắt Maria (do Maia Morgensten thủ vai) là lúc hạ xác Đức Giêsu từ thập giá. Bằng thủ pháp cận cảnh trực diện, ống kính đã ghi trọn bối cảnh Mẹ ôm xác Con trong tầm mắt nhìn trực tiếp về phía người xem như diễn tả sứ điệp ngũ ngôn của Đức Giêsu trên đỉnh cao thập giá: Mọi- sự- đã- hoàn- tất. Đôi mắt ấy như truyền gửi nhân thế ơn cứu độ từ giá máu tử nạn của Con Người cho thế gian được sống. Đôi mắt ấy cũng gửi gắm lời mời gọi thế nhân tiếp tục cộng tác công trình cứu chuộc đó cho đến ngày viên mãn.
3. Thông phần cộng tác
Trong Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô, Mel Gibson đã chuyển tải trung thực và trọn vẹn khoảnh khắc mẹ Maria và môn đệ Gioan (Hristo Jivkov thủ vai) đứng dưới chân thập giá đón nhận chúc thư của Đức Giêsu và từ giây phút đó Mẹ trở thành từ mẫu của thế gian và thế gian được diễm phúc cùng Mẹ thông phần vào tình yêu của Thiên Chúa.
Trong truyền tải của ngữ cảnh điện ảnh, đẹp thay giây phút mà Si-mon thành Ky-rê-nê (Jarreth Merz thủ vai) chung vai vác đỡ thập giá với Đức Giêsu! Ống kính điện ảnh đã thu hình tiền hậu hữu tả đủ mọi góc cạnh đoạn đường Si-mon kề vai song bước với Đức Giêsu. Xét như cuộc lữ hành, hình ảnh đồng hành của bốn bước chân nhịp bước là dấu chỉ của thông phần hợp tác. Không thể vô tình nhận xét đường khổ nạn đứt quãng nếu Si-mon không đồng thuận vác đỡ thập giá cho Đức Giêsu. Nhưng hữu ý cho thấy con người luôn được gọi mời thông phần vào mầu nhiệm của Thiên Chúa.
Si-mon đã chẳng hiểu cớ sự gì mà anh ngẫu nhiên được kề vai với Đức Giêsu vì ngay từ phản ứng đầu tiên anh đã dùng dằng toan tính. Với nghệ thuật cách điệu của điện ảnh, người xem được chứng kiến khoảnh khắc Đức Giêsu ngã chúi người vì sức nặng hằn trên thân xác tơi tả và ngay lúc ấy Si-mon đã gồng đỡ thập giá trên vai cùng đưa tay kéo vực Đức Giêsu trở lại. Trong suốt những bước đường kề cận vác đỡ thập giá, đoạn phim đã cho thấy dấu hiệu cộng tác của Si-mon ngày càng tích cực hơn. Ngay từ giây phút đầu, Si-mon đã khẳng định mình vô tội và việc vác giúp thập giá chỉ là chuyện chẳng đặng đừng. Vậy mà mỗi khi quân dữ tăng tốc tăng lực đánh đập Đức Giêsu, Si-mon như cảm thấu vết roi ăn sâu chính bản thân mình đến độ anh phải gào thét lên án sự tàn bạo bất công của quân lính mặc kệ bao kẻ trai tráng cường mạnh chỉ biết trơ mắt tráo trở hùa theo đám đông hò hét lên án.
Thế đó, Thiên Chúa luôn gọi mời con người cộng tác vào con đường tình yêu; Thiên Chúa yêu con người nên trao tặng, con người cần thông phần nhận lãnh.
Hình ảnh Đức Giêsu hiện ra khi phục sinh từ cõi chết đã khép lại Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô. Không hiểu vô tình hay hữu ý, hình ảnh Đức Giêsu đã không được người xem nhìn thấy trực diện mà trái lại cuốn phim kết thúc khi ống kính thu hình Đức Giêsu đang hướng nhìn tới về nơi xa xăm. Người sẽ gặp lại thế gian vào một ngày giờ tháng năm không hẹn trước. Nhưng bao lâu Đức Giêsu vẫn còn chưa đến lần thứ hai thì bấy lâu con người vẫn luôn cần tiếp tục kiên nhẫn đợi chờ.
Trong niềm đợi trông ấy, Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô gửi gắm một thông điệp có phần rất dễ mến thương: mỗi một Kitô hữu đã được Đức Kitô xóa nhòa quá khứ lỗi tội hãy nhìn vào đôi mắt chan chứa yêu thương của Người để nhận biết Thiên Chúa giàu lòng thương xót và quảng đại thông phần chia sẻ Tình Yêu ấy với tha nhân.
Cảm ơn Mel Gibson! Và xin cảm ơn hết thảy những ai, dù cộng tác trực tiếp hay gián tiếp vào Cuộc Thương Khó Của Đức Kitô, đã chuyển tải Tình Yêu của Đấng đã hiến mạng sống vì tình yêu nhân thế đến với thế nhân.