Bầu cho ai?

Ngay từ tháng 11 năm ngoái, các vị giám mục Hoa Kỳ đã soạn thảo những thư mục vụ giúp người giáo dân lựa chọn cho chính xác các vị dân cử, nhất là các vị có khả năng và triển vọng tranh chức tổng thống, nghị sĩ cũng như thống đốc. Sau đây là một số tiêu chuẩn để đánh giá ứng viên nào "sáng giá" theo quan niệm công giáo tại Hoa Kỳ. Tài liệu Faithful Citizenship đưa ra 4 tiêu chuẩn sau:

• Bảo vệ sinh mạng con người
• Yểm trợ và thăng hoa đời sống
• Theo đuổi công bằng xã hội
• An ninh toàn cầu

I. Bảo vệ sinh mạng con người

Định nghĩa: Sinh mạng con người là quà tặng của Thiên Chúa. Quà tặng này thánh thiêng và không thể bị xâm phạm. Bởi vì mỗi người được tạo thành giống như hình ảnh của Thiên Chúa, do đó chúng ta có bổn phận bảo vệ mạng sống con người từ lúc thụ thai cho đến khi chết cách tự nhiên.

Dựa trên định nghĩa này, giáo hội chống đối việc:

• 1. Phá thai và trợ tử. Phá thai hoặc giết hại thai nhi là trọng tội và không thể nào được chấp nhận. Trợ tử là giết người và muốn phá huỷ quà tặng tuyệt vời của Thiên Chúa cho con người là mạng sống. Trợ tử không thể được coi là hành động bác ái.
• 2. Khủng bố và chiến tranh luôn luôn bị coi là sai trái. Giáo hội công giáo dậy rằng phải tránh và chống chiến tranh. Các quốc gia có quyền bảo vệ an ninh của mình nhưng không thể bằng hành động đi tìm chiến tranh. Chiến tranh là giải pháp chính đáng cuối cùng, nhưng phải nhắm vào công ích.
• 3. Các quốc gia phải hạn chế việc chế tạo và sử dụng các lọai võ khí nguyên tử, hạch nhân, các lọai võ khí giết người hàng loạt, các loại mìn bẫy cá nhân.
• 4. Án tử hình. Tuy xã hội có quyền và bổn phận bảo vệ an ninh, trừng phạt tội ác, nhưng án tử hình bị coi là không chính đáng. Đức giáo hoàng Gioan Phaolo II gọi tử hình là "tàn ác và không cần thiết."

II. Yểm trợ và thăng hoa đời sống

Định nghĩa: Thiên Chúa dựng nên gia đình như tế bào nền tảng của xã hội con người. Hôn nhân phải được bảo vệ như lời đoan thệ trọn đời giữa người nam và người nữ. Theo ý Chúa, hôn phối là nền tảng căn bản cho đời sống gia đình và công ích. Các cơ cấu khác phải trợ giúp gia đình và hôn phối.

Dựa trên định nghĩa trên:

• 1. Trẻ em cần được bảo vệ và nuôi nấng về mọi phương diện, tinh thần, vật chất, giáo dục, tôn giáo.
• 2. Giáo dục trẻ em là bổn phận căn bản và tiên quyết của cha mẹ. Cha mẹ là những vị đầu tiên có quyền lựa chọn sự giáo dục con của mình cho xứng hợp, dù đó là trường tư hay công hay tại gia đình. Chính phủ có bổn phận hỗ trợ và cung cấp nguồn tại trợ cho các việc giáo dục này.
• 3. Cổ võ các cuộc đối thoại về gia đình và cho gia đình. Các giá trị căn bản cần được thông đạt cho nhau và cho các thế hệ nối tiếp. cần có những luật lệ, nề nếp có trách nhiệm cho những người liên hệ.
• 4. Hệ thống internet vừa là lợi ích vừa là vấn đề. Kỹ thuật này giúp đỡ rất nhiều các trẻ em dù giầu hay nghèo, nhưng nó cũng chính là sự nguy hiểm quan trọng cần chú ý vì có quá nhiều phương cách tìm xem các hình ảnh khiêu dâm và bạo lực.

III. Theo đuổi công bằng xã hội

Nhận định: Thánh kinh, đức tin của chúng ta phản ảnh các ưu tư của thiên Chúa cho người nghèo, người cô thế. Chúng ta có bổn phận lưu tâm đặc biệt đến những người không được may mắn này.

Dựa trên nhận định trên, giáo hội ủng hộ:

• 1. Tạo công ăn việc làm cho mọi người trong điều kiện an ninh, xứng hợp nhân phẩm. Tiền lương phải được trả cách xứng đáng với công sức.
• 2. Phải tránh các kỳ thị giới tính, mầu da, ngôn ngữ khi đi tìm việc.
• 3. Quyền các công nhân gia nhập hội đoàn
• 4. Quyền tư hữu, quyền theo đuổi kinh tề tự do, phát huy các sáng kiến.
• 5. Các chương trình cải tổ trợ giúp xã hội (reform welfare) nên dược ủng hộ và khuyến khích nhằm giảm bớ tình trạng đói nghèo và lệ thuộc. bên cạnh những chương trình chỉnh trang trợ giúp xã hội này, những chương trình cải tổ khác về an toàn sức khỏe, về trẻ em, về gia cư cũng rất đáng khuyến khích.
• 6. Ủng hộ các chương trình huấn luyện dựa trên tôn giáo (faith-based groups). Nhưng xin lưu ý rằng những chương trình này không thay thế mà trợ giúp chương trình của chính phủ.
• 7. Các thay đổi về chương trình an sinh xã hội phải giúp cho công nhân (chứ không phải chủ nhân) và gia đình của họ có đời sống xứng đáng hơn.
• 8. Chương trình sức khoẻ cần đặc biệt lưu ý đến trẻ em, phụ nữ mang thai, công nhân, người di cư và những người nghèo khác. Các bệnh nhân HIV/AID nên được lưu tâm nhiều hơn.
• 9. Vấn đề gia cư cũng gây ra nhiều nhức nhối cho xã hội chúng ta. Chúng tôi ủng hộ các chương trình gia cư giúp cho nhà cửa được an ninh và khang trang hơn.
• 10. Chúng tôi cũng mạnh mẽ ủng hộ các chương trình thực phẩm cho người cần, như Food Stamps, WIC và các chương trình khác cho người nghèo, túng thiếu, lợi tức thấp.
• 11. Các thợ thuyền và nông dân, mà số lợi tức của họ rất giới hạn cần được chính phủ lưu tâm hơn.
• 12. Thánh kinh dậy chúng ta phải yêu thương và tiếp đón người di cư, tỵ nạn, người xa lạ. Chúng tôi kêu gọi mọi người mở rộng vòng tay chào đón họ. Họ cần đưọc bảo vệ, các quyền lợi cần được tôn trọng. Xin hãy nhìn đến tận gốc rễ việc tại sao họ phải bỏ quê nhà ra đi. Quốc gia này phải là chỗ dung thân cho ho.
• 13. Mọi người cần được hưởng một nền giáo dục xứng đáng giúp ọ trở thành công dân tốt, hữu ích cho xã hội. chúng tôi ủng hộ các sáng kiến yểm trợ những chương trình giáo dục này.

IV. An ninh toàn cầu

• 1. Đức giáo hoàng Gioan PhaoloII kêu gọi rằng việc bảo vệ qủa đất này là hành động luân lý. Chúng ta phải bảo vệ đất, nước và khí trời mà chúng ta đang sống. Các công dân cần cẩn thận chăm sóc thế giới này.
• 2. Các quốc gia giầu có, đã mở mang cần nâng đỡ và yểm trợ các nước nghèo, đang phát triển. Cần đüa chương trình này vào lịch trình
• 3. Hoa kỳ cần khuyến khích việc giải giới và giải giáp chiến tranh
• 4. Hoa kỳ nên ủng hộ các chương trình chung của liên hiệp quốc giúp các quốc gia tôn trọng những luật lệ quốc tế5. Khi có những chứng cớ vững chắc, cần giúp người tỵ nạn, tại các quốc gia khác đang bị bắt bớ, ức chế vì tôn giáo, chính trị tại các quốc gia khác.
• 6. Giúp người di cư được đoàn tụ gia đình, giúp họ quyền trở về nguyên quán, giúp họ trong tiến trình trở thành công dân; được luật pháp Hoa kỳ bảo vệ; giúp hợp thức hoá người di dân không hợp lệ và nhất là giúp hóa giải các nguyên nhân gây ra việc di cư và tỵ nạn.
• 7. Với sự hợp tác của quốc tế, chính phủ Hoa Kỳ nên lưu tâm cách đặc biệt đến hoàn cảnh các quốc gia vùng Trung Đông, vùng Balkans, Congo, Sudan, Colubia và Tây Phi châu. Chiến tranh tương tàn giữa Do thái và Palestine là vấn đề ưu tiên cấp bách. Cần mang lại sự ổn định, dân chủ và tự, phú cường cho các dân tộc Iraq và A phú hãn.

Có thể theo quan niệm riêng của mỗi người, chúng ta sẽ có một vài điểm không đồng ý với một vài điều khoản trên, tuy nhiên, tài liệu mục vụ Faithful Citizenship này sẽ là những tiêu chuẩn giúp chúng ta lựa chọn cách chính xác hơn đâu là ứng viên của mình.