Hong Kong 24/10/04 - Cộng Sản Trung Quốc đã cố gắng tận diện tôn giáo trong hơn 50 năm qua. Nhưng họ đã không có cách nào tẩy xóa được dung mạo Chúa Kitô trên đất nước này. Nữ tu Betty Ann Maheu, thành viên của Trung Tâm Nghiên Cứu Chúa Thánh Thần có trụ sở ở Hồng Kông đã đi thăm Trung Quốc. Trên đường đi, nữ tu đã gặp thấy những khuôn mặt Chúa Kitô trên mọi nẻo đường, thể hiện qua các tầng lớp nhân dân Trung Quốc. Đây là bản tóm lược ký sự của Nữ tu Maheu về cuộc hành trình đi tìm dung mạo chúa Kitô tại Trung Quốc, câu chuyện được đăng trên tạp chí Sunday Examiner
Dung mạo Đức Kitô ở Trung Quốc Ngày nay:
Mới đây tôi thực hiện một cuộc hành trình đi về phía Tây Bắc Trung Quốc. Cùng đi với tôi có hai nhân viên người Đức của tổ chức Trợ Giúp Các Giáo Hội Có Nhu Cầu. Chúng tôi đã có cơ hội khám phá ra khuôn mặt của Chúa Kitô trên mọi nẻo đường đi.
Khuôn mặt của Chúa đã thể hiện trên gương mặt của 7 vị giám mục. Tất cả các Ngài đều đã chịu những cực hình vì đức tin. Sau bao nhiêu năm ở tù, hình hài các Ngài bây giờ tiêu tụy lắm. Và ngày nay các Ngài đang phải cố gắng cung ứng mục vụ cho cộng đoàn giáo dân nghèo khổ nơi địa phận của các Ngài
Chúng tôi cũng thấy khuôn mặt của Chúa thể hiện nới các linh mục trẻ. Họ một mình trên chiếc xe gắn máy cọc cạch đi trên những con đường gồ ghề trong rừng núi để đến với giáo dân. Thực phẩm hàng ngày của họ hoàn toàn nhờ vào lòng quảng đại của dân chúng và tối đến, họ chỉ xin giáo dân một chỗ ngủ qua đêm.
Chúng tôi cũng nhìn thấy gương mặt của Chúa thể hiện qua các vị nữ tu già nua. Gương mặt họ khắc khổ lắm nhưng vẫn cố gắng hết sức mình phục vụ những bệnh nhân trong bệnh viện hoặc săn sóc các em cô nhi.
Chúng tôi cũng nhìn thấy gương mặt Chúa Kitô trong các chủng sinh căm cụi học hành trong những điều kiện vô cùng thiếu thốn.
Chúng tôi thấy khuôn mặt của Chúa hiện trên những khuôn mặt giáo dân kiên vững đức tin, sớm chiều đến nhà thờ tạ ơn Chúa vì những cái nho nhỏ Chúa đã ban cho họ và họ sẵn sàng chia sẻ cho chúng tôi là những người hoàn toàn xa lạ.
Tôi đã nhìn thấy khuôn mặt của Chúa nơi nhiều người. Bây giờ xin mô tả dung mạo của Chúa thể hiện qua 2 trường hợp điển hình.
Đức Giám Mục John Liu Jingshan của địa phận Yinchuan
ĐGM John Liu Jingshan của địa phận Yinchuan, tỉnh Ningxia năm nay 92 tuổi. Ngài thu phong linh mục năm 1942 lúc Nhật chiếm đóng Trung Quốc. Vào năm 1951, Ngài bị Cộng Sản Trung Quốc bắt tù. Trong tù Ngài phải chăn heo trong suốt 19 năm trời. Năm 1970, Ngài được thả nhưng không được phép trở về giáo xứ mà 20 năm trước đây ngài đã phục vụ. Thay vào đó Ngài bị chính quyền bắt về quản chế tại một nông trại. Tại đâyNgài trở thành một nông gia.
Tất cả các nhà thờ trong vùng trước khia ngài phục vụ đã bị phá hủy trong thời Cách Mạng Văn Hoá và trong số 25 linh mục bị bắt vào năm 1951, chỉ có Ngài và một vị nữa đươc thả tự do, còn lại đều chết trong tù.
Vào năm 1979, chính quyền Trung Quốc cho mở lại một số nhà thờ. Nhưng đến năm 1983, Cha Liu mới được phép rời nơi quản chế về thành phố Yinchuan tiếp tục công tác mục vụ. Năm 1984 Cha Liu được cấp một miếng đất xây nhà thờ, nhưng lúc đó Ngài không có tiền. Vào năm 1987 Ngài xây được ngôi nhà thờ.
Năm 1993 Nhà nước Trung Quốc chấp nhận cho Ngài thụ phong Giám Mục trong Giáo Hội “Quốc Doanh” Tuy nhiên trước đó Đức Thánh Cha đã chấp thuận bổ nhiệm Ngài làm Giám Mục giáo phân Yinchuan. Trong phòng làm việc của Ngài, một chiếc bàn kê đối diện với bức tường có treo hình Đức Giáo Hoàng đang mỉm cười. Nhân cách của Ngài thật độc đáo. Năm nay 92 tuổi nhưng không phải đeo kính, miệng lúc nào cũng nở một nụ cười tươi, tai không phải đeo máy trợ thính vì còn nghe rất rõ, và chưa có dấu hiệu nào cho thấy vị Giám Mục 92 tuổi này mất trí nhớ. Ngài còn minh mẫn lắm.
Nhìn phẩm phục của vị Giám Mục này, tôi ngạc nhiên lắm. Sau mới khám phá ra rằng các vị Giám Mục ở đây đều có đồng phục như thế. Phẩm phục các Ngài là áo nhà tu ngăn ngủn, chỉ dài tới qua hông một chút, cúc áo và các đường viền ở cổ áo, túi áo đều viền màu đỏ. Các Ngài cũng đeo một thánh giả lớn lủng lẳng trước ngực, đội một nón ôm sát đỉnh đầu. Nón làm bằng vải satin trên có gù đỏ
Vị Giám Mục 92 tuổi phi thường này đang cai quản một vương cung thánh đường, 10 nhà thờ 13 đơn vị truyền giáo. Hầu hết nằm ở khu vực rừng núi. Trong địa phận của Ngài chỉ có 13 linh mục, 18 nữ tu thuộc Dòng Đức Mẹ giúp đỡ Ngài.
Vào ngày phái đoàn chúng tôi đến thăm Ngài, Ngài kiếm được chiếc xe Van 18 chỗ ngồi để cùng một số linh mục, nữ tu và cả Ngài nữa đưa chúng tôi đi thăm một số giáo xứ. Đến chiều tối, Ngài đã cẩn thận sắp xếp để chúng tôi đáp xe lửa về LanZhou.
Đối với tôi, ĐGM Liu quả là phản ảnh dung mạo Chúa Kitô. Trước hết Ngài là mục tử tốt lành và khôn ngoan săn sóc đoàn chiên của mình với tất cả lòng yêu thương đậm đà.
“Sư Phụ” Hán, Giám Mục Lanzhou
Một nhân vật khác cũng thực sự đặc biệt. Đó là “ Sư Phụ Hán”, Giám Mục của Lanzhou, tỉnh Gansu. Chính quyền Trung Quốc chưa nhận vị Giám Mục Joseph Han Zhihai này nên họ cứ gọi Ngài là “Sư Phụ Hán”
Khi còn trẻ, Ngài sống nơi rừng núi ở Gansu. Nơi đó việc học hành rất là khó khăn. ĐGM Hán đã cùng đi với chúng tôi thăm giáo phận của ngài. Đến một dẫy núi, Ngài chỉ cho thấy nơi gia đình Ngài sinh sống. Tại đó điều kiện sinh sống quá khắc nghiệt nên chính phủ đã rời các người cư ngụ trên núi xuống chân đồi và cho mỗi gia đình một căn nhà và miếng vườn nhỏ. Chúng tôi đã ghé vào thăm căn nhà của ĐGM sinh sống ngày xưa. ĐGM kể rằng “ Gia đình cha mẹ Ngài chưa bao giờ được coi là khá giả. Nhưng bây giờ cũng có mọi sự nên không còn đòi hỏi điều gì hơn nữa.
Đối với tôi, Ngài quả thực phản ảnh dung mạo chúa Kitô. Năm 17 tuổi, Ngài rời khu vực rừng núi đi về thành phố. Ngài gặp ĐGM Philip Yang Libo và giống như các môn đệ Chúa Giêsu xưa, Ngài theo ĐGM Libo trên mọi nẻo đường trong vòng 10 năm. Vốn liếng học hành của Ngài từ kinh thánh đến thần học, đều được hấp thụ qua ĐGM Libo truyền dậy. Năm nay ĐGM Han Zhihai còn rất trẻ, mới có 39 tuổi nhưng ngài tỏ ra không ngoan trước tuổi. Nuôi dưỡng trong một gia đình khiêm tốn đơn sơ, tâm hồn và cuộc sống của Ngài bây giờ vẫn cứ đơn giản chất phác. Tuy nhiên, Ngài vẫn chứng tỏ là con người hết sức quả cảm vì là “sản phẩm” của một giáo hội “hầm trú” không được nhà nước công nhận, nhưng luôn trung thành với Giáo Hội hoàn vũ.
Tác nhân hòa giải
Năm ngoái ĐGM Hán tự mình viết một lá thư gửi tất cả các Giám Mục “quốc doanh” cũng như “hầm trú”. Ngài viết như sau: “ Trước tới nay tôi đã tin rằng chúng ta phải luôn cầu xin Chúa để chúng ta hợp nhất nên một. Là một Giám Mục, một mục tử của địa phận Lanzhou, tôi cảm thấy có bổn phận kêu gọi các vị Giám Mục anh em của tôi rằng hãy để cho các người Công Giáo Trung Quốc được tự do không bị trói buộc vào tình trạng chia rẽ nhập nhằng này.
Viết lá thư này, quả thật ĐGM Hán chứng tỏ là người khôn ngoan và can đảm. Dung mạo của Ngài giống với khuôn mặt của Chúa Kitô tại bàn tiệc ly, trước khi chịu chết. Ngài đã cầu nguyện cho sự hợp nhất. “Để chúng con nên một”.
Dung mạo Đức Kitô ở Trung Quốc Ngày nay:
Mới đây tôi thực hiện một cuộc hành trình đi về phía Tây Bắc Trung Quốc. Cùng đi với tôi có hai nhân viên người Đức của tổ chức Trợ Giúp Các Giáo Hội Có Nhu Cầu. Chúng tôi đã có cơ hội khám phá ra khuôn mặt của Chúa Kitô trên mọi nẻo đường đi.
Khuôn mặt của Chúa đã thể hiện trên gương mặt của 7 vị giám mục. Tất cả các Ngài đều đã chịu những cực hình vì đức tin. Sau bao nhiêu năm ở tù, hình hài các Ngài bây giờ tiêu tụy lắm. Và ngày nay các Ngài đang phải cố gắng cung ứng mục vụ cho cộng đoàn giáo dân nghèo khổ nơi địa phận của các Ngài
Chúng tôi cũng thấy khuôn mặt của Chúa thể hiện nới các linh mục trẻ. Họ một mình trên chiếc xe gắn máy cọc cạch đi trên những con đường gồ ghề trong rừng núi để đến với giáo dân. Thực phẩm hàng ngày của họ hoàn toàn nhờ vào lòng quảng đại của dân chúng và tối đến, họ chỉ xin giáo dân một chỗ ngủ qua đêm.
Chúng tôi cũng nhìn thấy gương mặt của Chúa thể hiện qua các vị nữ tu già nua. Gương mặt họ khắc khổ lắm nhưng vẫn cố gắng hết sức mình phục vụ những bệnh nhân trong bệnh viện hoặc săn sóc các em cô nhi.
Chúng tôi cũng nhìn thấy gương mặt Chúa Kitô trong các chủng sinh căm cụi học hành trong những điều kiện vô cùng thiếu thốn.
Chúng tôi thấy khuôn mặt của Chúa hiện trên những khuôn mặt giáo dân kiên vững đức tin, sớm chiều đến nhà thờ tạ ơn Chúa vì những cái nho nhỏ Chúa đã ban cho họ và họ sẵn sàng chia sẻ cho chúng tôi là những người hoàn toàn xa lạ.
Tôi đã nhìn thấy khuôn mặt của Chúa nơi nhiều người. Bây giờ xin mô tả dung mạo của Chúa thể hiện qua 2 trường hợp điển hình.
Đức Giám Mục John Liu Jingshan của địa phận Yinchuan
ĐGM John Liu Jingshan của địa phận Yinchuan, tỉnh Ningxia năm nay 92 tuổi. Ngài thu phong linh mục năm 1942 lúc Nhật chiếm đóng Trung Quốc. Vào năm 1951, Ngài bị Cộng Sản Trung Quốc bắt tù. Trong tù Ngài phải chăn heo trong suốt 19 năm trời. Năm 1970, Ngài được thả nhưng không được phép trở về giáo xứ mà 20 năm trước đây ngài đã phục vụ. Thay vào đó Ngài bị chính quyền bắt về quản chế tại một nông trại. Tại đâyNgài trở thành một nông gia.
Tất cả các nhà thờ trong vùng trước khia ngài phục vụ đã bị phá hủy trong thời Cách Mạng Văn Hoá và trong số 25 linh mục bị bắt vào năm 1951, chỉ có Ngài và một vị nữa đươc thả tự do, còn lại đều chết trong tù.
Vào năm 1979, chính quyền Trung Quốc cho mở lại một số nhà thờ. Nhưng đến năm 1983, Cha Liu mới được phép rời nơi quản chế về thành phố Yinchuan tiếp tục công tác mục vụ. Năm 1984 Cha Liu được cấp một miếng đất xây nhà thờ, nhưng lúc đó Ngài không có tiền. Vào năm 1987 Ngài xây được ngôi nhà thờ.
Năm 1993 Nhà nước Trung Quốc chấp nhận cho Ngài thụ phong Giám Mục trong Giáo Hội “Quốc Doanh” Tuy nhiên trước đó Đức Thánh Cha đã chấp thuận bổ nhiệm Ngài làm Giám Mục giáo phân Yinchuan. Trong phòng làm việc của Ngài, một chiếc bàn kê đối diện với bức tường có treo hình Đức Giáo Hoàng đang mỉm cười. Nhân cách của Ngài thật độc đáo. Năm nay 92 tuổi nhưng không phải đeo kính, miệng lúc nào cũng nở một nụ cười tươi, tai không phải đeo máy trợ thính vì còn nghe rất rõ, và chưa có dấu hiệu nào cho thấy vị Giám Mục 92 tuổi này mất trí nhớ. Ngài còn minh mẫn lắm.
Nhìn phẩm phục của vị Giám Mục này, tôi ngạc nhiên lắm. Sau mới khám phá ra rằng các vị Giám Mục ở đây đều có đồng phục như thế. Phẩm phục các Ngài là áo nhà tu ngăn ngủn, chỉ dài tới qua hông một chút, cúc áo và các đường viền ở cổ áo, túi áo đều viền màu đỏ. Các Ngài cũng đeo một thánh giả lớn lủng lẳng trước ngực, đội một nón ôm sát đỉnh đầu. Nón làm bằng vải satin trên có gù đỏ
Vị Giám Mục 92 tuổi phi thường này đang cai quản một vương cung thánh đường, 10 nhà thờ 13 đơn vị truyền giáo. Hầu hết nằm ở khu vực rừng núi. Trong địa phận của Ngài chỉ có 13 linh mục, 18 nữ tu thuộc Dòng Đức Mẹ giúp đỡ Ngài.
Vào ngày phái đoàn chúng tôi đến thăm Ngài, Ngài kiếm được chiếc xe Van 18 chỗ ngồi để cùng một số linh mục, nữ tu và cả Ngài nữa đưa chúng tôi đi thăm một số giáo xứ. Đến chiều tối, Ngài đã cẩn thận sắp xếp để chúng tôi đáp xe lửa về LanZhou.
Đối với tôi, ĐGM Liu quả là phản ảnh dung mạo Chúa Kitô. Trước hết Ngài là mục tử tốt lành và khôn ngoan săn sóc đoàn chiên của mình với tất cả lòng yêu thương đậm đà.
“Sư Phụ” Hán, Giám Mục Lanzhou
Một nhân vật khác cũng thực sự đặc biệt. Đó là “ Sư Phụ Hán”, Giám Mục của Lanzhou, tỉnh Gansu. Chính quyền Trung Quốc chưa nhận vị Giám Mục Joseph Han Zhihai này nên họ cứ gọi Ngài là “Sư Phụ Hán”
Khi còn trẻ, Ngài sống nơi rừng núi ở Gansu. Nơi đó việc học hành rất là khó khăn. ĐGM Hán đã cùng đi với chúng tôi thăm giáo phận của ngài. Đến một dẫy núi, Ngài chỉ cho thấy nơi gia đình Ngài sinh sống. Tại đó điều kiện sinh sống quá khắc nghiệt nên chính phủ đã rời các người cư ngụ trên núi xuống chân đồi và cho mỗi gia đình một căn nhà và miếng vườn nhỏ. Chúng tôi đã ghé vào thăm căn nhà của ĐGM sinh sống ngày xưa. ĐGM kể rằng “ Gia đình cha mẹ Ngài chưa bao giờ được coi là khá giả. Nhưng bây giờ cũng có mọi sự nên không còn đòi hỏi điều gì hơn nữa.
Đối với tôi, Ngài quả thực phản ảnh dung mạo chúa Kitô. Năm 17 tuổi, Ngài rời khu vực rừng núi đi về thành phố. Ngài gặp ĐGM Philip Yang Libo và giống như các môn đệ Chúa Giêsu xưa, Ngài theo ĐGM Libo trên mọi nẻo đường trong vòng 10 năm. Vốn liếng học hành của Ngài từ kinh thánh đến thần học, đều được hấp thụ qua ĐGM Libo truyền dậy. Năm nay ĐGM Han Zhihai còn rất trẻ, mới có 39 tuổi nhưng ngài tỏ ra không ngoan trước tuổi. Nuôi dưỡng trong một gia đình khiêm tốn đơn sơ, tâm hồn và cuộc sống của Ngài bây giờ vẫn cứ đơn giản chất phác. Tuy nhiên, Ngài vẫn chứng tỏ là con người hết sức quả cảm vì là “sản phẩm” của một giáo hội “hầm trú” không được nhà nước công nhận, nhưng luôn trung thành với Giáo Hội hoàn vũ.
Tác nhân hòa giải
Năm ngoái ĐGM Hán tự mình viết một lá thư gửi tất cả các Giám Mục “quốc doanh” cũng như “hầm trú”. Ngài viết như sau: “ Trước tới nay tôi đã tin rằng chúng ta phải luôn cầu xin Chúa để chúng ta hợp nhất nên một. Là một Giám Mục, một mục tử của địa phận Lanzhou, tôi cảm thấy có bổn phận kêu gọi các vị Giám Mục anh em của tôi rằng hãy để cho các người Công Giáo Trung Quốc được tự do không bị trói buộc vào tình trạng chia rẽ nhập nhằng này.
Viết lá thư này, quả thật ĐGM Hán chứng tỏ là người khôn ngoan và can đảm. Dung mạo của Ngài giống với khuôn mặt của Chúa Kitô tại bàn tiệc ly, trước khi chịu chết. Ngài đã cầu nguyện cho sự hợp nhất. “Để chúng con nên một”.